Gatunki cyfrowe 3. Historie mówione

Gatunki cyfrowe 3 to trzeci tom cyklu poświęconego współczesnym formom ekspresji w kulturze cyfrowej, kontynuacja prac z lat 2018 i 2024. Tym razem autor koncentruje się wyłącznie na zjawiskach najnowszych mediów – tych, które wyrosły w odpowiedzi na pandemię, przeciążenie informacyjne, rozwój sztucznej inteligencji i falę dezinformacji. Książka przedstawia sześć rozmów z praktykami współczesnej kultury internetowej: od badania patostreamingu i „patointernetu”, przez analizę shitpostingu, fenomen Twine’a, zjawisko „karteczek” i przemiany memetyki, po groteskowy świat AI slopów i viralowego „chałkonia”. Każdy rozdział ukazuje kulturę cyfrową z perspektywy osób, które ją współtworzą – lurkerów, archiwistów, memiarzy, administratorów. Tom powstał w ramach UBU labu Uniwersytetu Jagiellońskiego i stanowi zarazem zapis badań, praktyk i refleksji nad twórczością cyfrową, łącząc teorię z doświadczeniem uczestników sieci. To panorama współczesnych gatunków cyfrowych – dynamicznych, płynnych i nieustannie redefiniujących granice sztuki, komunikacji i codzienności.

„Tego rodzaju mapowanie dynamicznie zmieniającej się rzeczywistości kultury cyfrowej, w której pewne zjawiska pojawiają się i niezwykle szybko zanikają, ma walor nie tylko dokumentacyjny, ale też może stanowić materiał dla przyszłych systemowych opracowań dotyczących świata mediów cyfrowych. Ich »zarejestrowanie«, opisanie, usytuowanie w kontekście tak szybko fluktuującej rzeczywistości cyfrowej jest nie do przecenienia”.

Z recenzji prof. dra hab. Piotra Zawojskiego

Piotr Marecki – wydawca, producent i wytwórca utworów cyfrowych, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. Pracuje jako adiunkt w Instytucie Kultury UJ, gdzie kieruje UBU labem (ubulab.edu.pl). Współtwórca i szef wydawnictwa Ha!art (ha.art.pl). Postdoc w Massachusetts Institute of Technology (2013–2014), był także profesorem wizytującym w Media Archaeology Lab na Uniwersytecie Kolorado w Boulder (USA), na Uniwersytecie w Rochester (USA), Uniwersytecie w Bergen (Norwegia) oraz w Smolny College w Sankt Petersburgu (Rosja). Współtworzy gry, artystyczne boty, generatory. Wspólnie z autorami i autorkami z kilku krajów opublikował tomik poezji generatywnej 2X6 (2016). Jest też twórcą Wierszy za sto dolarów (2017) napisanych przez Mechaniczne Turki Amazona, konceptualnego Sezonu grzewczego (2018), wierszy flarf Niepodległa Google (2018) oraz książek drogi Polska przydrożna (2020), Romantika (2021), Ameryczka (2024). Interesuje się mediami cyfrowymi, przede wszystkim literaturą elektroniczną i demosceną. Ostatnie publikacje naukowe: Praktyka i eksperyment. Laboratoryjny model humanistyki (2019), Demoscena ZX Spectrum (2019, wspólnie z Yerzmyeyem i Hellbojem), Gatunki cyfrowe 2 (2024). Jest kierownikiem projektów naukowych NPRH i NCN.